Funding rate là gì: khoản tiền chuyển qua lại trong hợp đồng vĩnh cửu

Vì sao cơ chế này tồn tại

Hợp đồng tương lai truyền thống có ngày đáo hạn, và tới ngày đó giá của nó buộc phải hội tụ về giá giao ngay vì nó được tất toán. Hợp đồng vĩnh cửu không có ngày đáo hạn — bạn giữ vô thời hạn được. Điều đó sinh ra một vấn đề: không có gì buộc giá của nó bám theo tài sản cơ sở.

Để yên thì một hợp đồng vĩnh cửu có thể trôi xa giá giao ngay vô hạn định, và như vậy nó mất luôn công dụng làm công cụ bám theo giá đó. Funding là cách sửa: dùng động lực kinh tế thay cho nghĩa vụ tất toán.

Cơ chế đơn giản. Khi giá hợp đồng cao hơn giá giao ngay, bên mua trả cho bên bán — làm cho việc mua đắt hơn và việc bán hấp dẫn hơn, đẩy giá xuống. Khi giá hợp đồng thấp hơn giao ngay, bên bán trả cho bên mua.

Ai trả cho ai

Việc tất toán diễn ra tại các mốc cố định, và chỉ những vị thế đang mở tại đúng khoảnh khắc tất toán mới tham gia. Đóng trước rồi mở lại sau thì bạn không trả mà cũng không nhận cho khoảng đó. Có người làm đúng như vậy — nhưng nó tốn thêm hai lượt phí giao dịch và hai lần vượt qua chênh lệch mua bán, nên không tự động là có lợi.

Nền tảng không phải bên nhận khoản này. Nó chuyển tiền giữa hai phía. Cái nó thu của bạn là phí giao dịch, một chuyện hoàn toàn khác — xem phí tính thế nào.

Nó thành chi phí của bạn thế nào

Với giao dịch ngắn hạn, funding thường không liên quan: nếu thời gian giữ của bạn không vắt qua một mốc tất toán thì nó không bao giờ áp dụng.

Với vị thế giữ qua đêm hoặc giữ vài ngày, nó là chi phí thật, và có ba tính chất khiến nó dễ bị đánh giá thấp:

• Nó lặp lại. Phí giao dịch thu một lần khi vào và một lần khi ra. Funding thu mỗi chu kỳ bạn còn mở. Giữ càng lâu trả càng nhiều, không có trần.
• Nó trừ vào ký quỹ của bạn. Tức là nó liên tục ăn mòn lớp đệm, và giá thanh lý của bạn trôi dần về phía bất lợi. Con số bạn tính lúc mở không còn là con số của vài ngày sau.
• Mức phí thả nổi. Khi vị thế thị trường dồn về một phía, mức có thể cao hơn hẳn bình thường, và chi phí giữ tăng theo.

Cái thứ hai mới là chỗ người ta thật sự bị đau. Ai đó tính giá thanh lý lúc mở, không bao giờ tính lại, rồi bị đóng ở một mức mà họ tin là còn thoải mái. Bài về giá thanh lý mổ ra con số đó gồm những gì, và công cụ ước tính cho bạn tính lại bất cứ lúc nào.

Chu kỳ tất toán và khoản thật sự bị trừ

Chỉ tại đúng khoảnh khắc tất toán

Nó không cộng dồn theo từng giây. Nó là "tại thời điểm đó bạn có đang giữ vị thế không". Nên người giữ năm phút mà vắt qua một mốc tất toán thì phải trả, còn người giữ năm tiếng mà né được các mốc thì không. Cơ chế này thô, nhưng nó được định nghĩa như vậy.

Số tiền tính thế nào

Đại khái là: mức funding × giá trị danh nghĩa của vị thế. Chú ý đó là giá trị vị thế, không phải số ký quỹ bạn đã nộp. Có đòn bẩy thì giá trị danh nghĩa lớn hơn ký quỹ rất nhiều, nên khoản phải trả so với vốn của chính bạn bị nhân lên theo hệ số đòn bẩy.

Chỗ này bị đánh giá thấp một cách nhất quán. Cùng chiều, cùng mức: ở đòn bẩy mười lần, khoản phải trả so với phần ký quỹ của chính bạn gấp mười lần so với khi không dùng đòn bẩy. Con số mức phí không đổi một chữ số, nhưng lớp đệm của bạn bị ăn mòn nhanh gấp mười. Và lớp đệm mỏng đi thì giá thanh lý tiến về phía bạn — bạn không thao tác gì, mà cái ngưỡng tự đi tới.

Nó hiện ra ở đâu

Funding thường được ghi thành một mục riêng trong lịch sử giao dịch của tài khoản, tách khỏi phí giao dịch. Muốn biết mình đã thật sự trả bao nhiêu thì lọc mục đó ra, chính xác hơn nhiều so với ước lượng. Phần lớn người dùng chưa từng mở màn hình đó, nên vẫn tin rằng chi phí giữ vị thế của mình chỉ gồm hai lượt phí giao dịch.

Nó nói gì với bạn, và không nói gì

Ngoài việc là một khoản chi phí, mức funding còn mang thông tin: nó phản ánh mức độ chen chúc hiện tại của các vị thế. Dương kéo dài và không nhỏ nghĩa là nhiều người đang mua và sẵn sàng trả tiền để duy trì trạng thái mua — thị trường đang lạc quan, thậm chí có thể quá nóng. Âm thì ngược lại.

Hãy dùng nó một cách thận trọng. Nó cho bạn biết hiện giờ người ta đang đứng ở đâu. Nó không cho biết sắp tới sẽ thế nào. Phía chen chúc dễ tổn thương hơn trước một cú dịch ngược khi thanh lý dây chuyền, nhưng "dễ tổn thương" và "sắp xảy ra" là hai mệnh đề khác nhau. Hãy coi nó là một chỉ báo môi trường, không phải một tín hiệu giao dịch.

Một thói quen làm phép đọc này tốt hơn hẳn: xem lịch sử mức funding của cặp đó bên cạnh giá trị hiện tại. Một số cặp thanh khoản mỏng nằm ở mức cao vĩnh viễn — đó là trạng thái bình thường của chúng, không phải tín hiệu. Không có lịch sử thì bạn không phân biệt được đâu là bất thường và đâu là bình thường, và riêng con số hiện tại gần như vô nghĩa.

Mấy chỗ phải cẩn thận

"Ăn funding" không phải chênh lệch giá phi rủi ro

Có một cách làm khá nổi tiếng: giữ giao ngay và một vị thế phái sinh ngược chiều, rồi thu funding. Trên lý thuyết rủi ro giá đã được phòng hộ. Trên thực tế còn lại vài rủi ro: hai chân không dịch chuyển đồng bộ hoàn hảo, chân phái sinh vẫn có thể bị thanh lý nếu ký quỹ cạn, mức funding có thể đảo chiều trong lúc bạn đang đặt cược nó không đảo, và phí cùng trượt giá ở cả hai chân ăn mất một phần lợi nhuận.

Nó có thể là một chiến lược rủi ro tương đối thấp. Nó không phải một chiến lược không rủi ro, và bất cứ mô tả nào gọi nó là chắc chắn đều không đáng tin — cùng một phép thử áp dụng trong bài đằng sau con số APY. Về phần mình, chúng tôi đọc mức funding như một cái nhiệt kế tâm lý và không giao dịch theo nó: số thứ phải theo dõi liên tục để chiến lược đó chạy được nhiều hơn cái nó trả.

Mức funding có thể nhảy mạnh

Trong điều kiện biến động lớn nó có thể đổi đáng kể trong thời gian ngắn. Một ước lượng chi phí giữ vị thế dựng trên mức hiện tại sẽ sai nặng đúng vào lúc điều đó quan trọng nhất.

Các cặp khác nhau rất nhiều

Các cặp chính thường ôn hoà. Các cặp mỏng có thể ở mức cao vô thời hạn. Xem khoảng lịch sử của đúng cặp đó trước khi mở đáng giá hơn là đọc con số hiện tại hai lần.